نگاه دوم · نوشته‌های من
تصمیم و تصمیم‌سازی

منطق، تجربه و ارزش‌ها؛ سه سؤال قبل از تصمیم.

قرار نیست یکی را به جای دیگری انتخاب کنیم. هر کدام می‌تواند بخشی از تصمیم را روشن کند، به شرط آنکه مرزش را بدانیم.

⋯
دیدگاه شما ↓دنبال کردن نوشته‌ها ↓
شنیدن نوشته

خواندن متن با صدای فارسی دستگاه شما

برای این قابلیت، مرورگر و دستگاه باید صدای فارسی داشته باشند.

گاهی درباره تصمیم‌گیری طوری حرف می‌زنیم که انگار باید بین داده، شهود و ارزش‌ها یکی را انتخاب کنیم. یک تصمیم مدیریتی می‌تواند هم به شواهد نیاز داشته باشد، هم تجربه و هم مرزی که حاضر نیستیم از آن عبور کنیم.

از شواهد چه می‌خواهیم؟

اول بپرسیم کدام بخش مسئله را می‌توان اندازه گرفت و کدام بخش ناشناخته است. داده بدون تعریف مسئله و شناخت محدودیتش، الزاماً تصمیم را بهتر نمی‌کند. عدد دقیق می‌تواند روی فرض نامناسب سوار باشد.

برای یک خدمت مالی، ممکن است نرخ استفاده را بدانیم اما دلیل استفاده را نه. این دو نوع دانستن، جای هم را نمی‌گیرند.

تجربه کجا کمک می‌کند؟

تجربه می‌تواند زودتر از گزارش رسمی، الگویی یا ناسازگاری را به چشم بیاورد. اما احساس آشنایی هم ممکن است گمراه‌کننده باشد. بهتر است بپرسیم این موقعیت چقدر شبیه تجربه قبلی است و چه چیزی این بار فرق دارد.

اگر شرایط جدید است، هزینه اشتباه بالاست یا فرصت آزمون داریم، حس اولیه را به فرضیه تبدیل کنیم؛ چیزی که بتوان برایش نشانه موافق و مخالف پیدا کرد.

ارزش‌ها چه مرزی می‌سازند؟

بعضی گزینه‌ها حتی اگر درآمد ایجاد کنند، با تعهد ما به مشتری یا الزام قانونی سازگار نیستند. ارزش‌ها را نباید به نمره‌ای سلیقه‌ای کنار سود تقلیل داد. گاهی محدوده گزینه‌های قابل قبول را مشخص می‌کنند.

گفتن «با ارزش‌های ما جور نیست» هم باید قابل توضیح باشد؛ وگرنه می‌تواند پوششی برای ترجیح شخصی شود.

سه سؤال مکمل

چه شواهدی انتخاب را پشتیبانی یا تضعیف می‌کند؟ کدام تجربه مربوط است و کجا ممکن است قیاس غلط باشد؟ کدام تعهد یا مرز، بعضی گزینه‌ها را از ابتدا کنار می‌گذارد؟

تصمیم را باز کنیم، به مدیر برچسب نزنیم

این سؤال‌ها برای دسته‌بندی آدم‌ها نیستند. قرار نیست یک نفر منطقی و دیگری شهودی نامیده شود. یک نفر می‌تواند در تصمیمی هر سه را جدی بگیرد و در تصمیم بعدی یکی را نادیده بگیرد.

فایده این نگاه، باز کردن گفتگوی تیم است: چه چیزی را می‌بینیم، چه چیزی را فرض گرفته‌ایم و کدام مرز را باید روشن‌تر کنیم؟

ادامه این فکر

این نگاه من بود. تجربه شما می‌تواند بخش دیگری از مسئله را روشن کند.

دیدگاهتان را برایم بنویسید ↓
دنبال کردن با RSS

اگر از خوراک‌خوان استفاده می‌کنید، این نشانی را در آن اضافه کنید تا نوشته‌های تازه را دریافت کنید.

باز کردن خوراک ↗
گفتگو زیر این نوشته

شما چطور به این مسئله نگاه می‌کنید؟

اگر تجربه یا نگاه دیگری دارید، همین‌جا برایم بنویسید. دیدگاه‌ها پیش از انتشار بررسی می‌شوند؛ ایمیل شما نمایش داده نمی‌شود.

دیدگاه شما

در نوشته‌ها، گفتگوها و قاب‌ها

دنبال چه چیزی می‌گردید؟